Przejdź do treści
Cała strona · Podręcznik · szkoła średnia

NOWA MATeMAtyka 1. Zakres podstawowy i rozszerzony — strona 242

rozdział 5. Funkcja liniowa · temat „Interpretacja geometryczna współczynnika kierunkowego” · 5 zadań z rozwiązaniem

Rozwiązania: opracowanie własne

Zadanie 8

Znajdujemy wartości m powodujące, że współczynniki kierunkowe przekątnych danego czworokąta są liczbami przeciwnymi.

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Przekątne leżą na prostych ACAC i BDBD. Ich współczynniki wynoszą

aAC=1−m2−44−(−2)=−m2−36,a_{AC}=\frac{1-m^2-4}{4-(-2)}=\frac{-m^2-3}{6}, aBD=4−(−2)0−(−3)=2.a_{BD}=\frac{4-(-2)}{0-(-3)}=2.

Mają być liczbami przeciwnymi, więc aAC=−2a_{AC}=-2:

−m2−36=−2  ⟺  −m2−3=−12  ⟺  m2=9.\frac{-m^2-3}{6}=-2 \iff -m^2-3=-12 \iff m^2=9.
Odpowiedź

m=−3m=-3 lub m=3m=3.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 9

Wyprowadzamy postać punktową równania prostej o zadanym nachyleniu, przechodzącej przez ustalony punkt.

brak w kluczu
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Równanie kierunkowe rozważanej prostej ma postać y=ax+by=ax+b. Ponieważ punkt (x1,y1)(x_1,y_1) do niej należy, zachodzi także

y1=ax1+b.y_1=ax_1+b.

Odejmujemy tę równość od pierwszej:

y−y1=(ax+b)−(ax1+b)=a(x−x1).y-y_1=(ax+b)-(ax_1+b)=a(x-x_1).

Otrzymaliśmy żądaną postać.

Odpowiedź

Twierdzenie wynika z odjęcia równości y1=ax1+by_1=ax_1+b od równania y=ax+by=ax+b.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: brak w kluczu

Zadanie 10

Zapisujemy w postaci punktowej cztery proste przechodzące przez P i równoległe do podanych prostych.

4 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Prosta równoległa zachowuje współczynnik kierunkowy aa prostej ll. Do wzoru y−y1=a(x−x1)y-y_1=a(x-x_1) podstawiamy współrzędne punktu PP:

a)y−1=2(x−2),\text{a)}\quad y-1=2(x-2), b)y+5=7(x+3),\text{b)}\quad y+5=7(x+3), c)y+9=−73(x−2),\text{c)}\quad y+9=-\frac73(x-2), d)y−2=2(x+1).\text{d)}\quad y-\sqrt2=\sqrt2(x+1).
Odpowiedź

a) y−1=2(x−2)y-1=2(x-2); b) y+5=7(x+3)y+5=7(x+3);
c) y+9=−73(x−2)y+9=-\frac73(x-2); d) y−2=2(x+1)y-\sqrt2=\sqrt2(x+1).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 11

Uzasadniamy wzór na równanie niepionowej prostej wyznaczonej przez dwa różne punkty.

brak w kluczu
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Skoro prosta nie jest równoległa do osi OYOY, to x2≠x1x_2\ne x_1 i jej współczynnik kierunkowy istnieje:

a=y2−y1x2−x1.a=\frac{y_2-y_1}{x_2-x_1}.

Dla dowolnego innego punktu (x,y)(x,y) tej prostej, dla którego x≠x1x\ne x_1, współczynnik wyznaczony z punktów (x1,y1)(x_1,y_1) i (x,y)(x,y) musi być taki sam. Zatem

y−y1x−x1=a=y2−y1x2−x1.\frac{y-y_1}{x-x_1}=a= \frac{y_2-y_1}{x_2-x_1}.

Po usunięciu mianowników otrzymujemy równoważną postać

(y−y1)(x2−x1)=(y2−y1)(x−x1),(y-y_1)(x_2-x_1)=(y_2-y_1)(x-x_1),

która obejmuje również punkt (x1,y1)(x_1,y_1). Sama postać ilorazowa jest w tym punkcie formalnie nieokreślona, dlatego należy ją rozumieć poprzez powyższą równość bez mianowników.

Odpowiedź

Równość wynika z tego, że każdy odcinek wyznaczony przez dwa punkty tej samej niepionowej prostej ma ten sam iloraz przyrostu yy do przyrostu xx.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: brak w kluczu

Zadanie 12

Najważniejsze jest, aby na wykresie drogi odczytać nachylenia odcinków OA, BC i OC oraz zinterpretować je jako średnie prędkości.

2 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Z wykresu mamy O(0,0)O(0,0), A(1,60)A(1,60), B(3,300)B(3,300) i C(5,420)C(5,420).

a)

aOA=60−01−0=60,a_{OA}=\frac{60-0}{1-0}=60,

więc w pierwszej godzinie średnia prędkość wynosiła 6060 km/h. Dla dwóch ostatnich godzin:

aBC=420−3005−3=60,a_{BC}=\frac{420-300}{5-3}=60,

czyli również 6060 km/h.

b)

aOC=420−05−0=84.a_{OC}=\frac{420-0}{5-0}=84.

Jest to średnia prędkość samochodu podczas całej pięciogodzinnej jazdy.

Odpowiedź

a) aOA=aBC=60a_{OA}=a_{BC}=60; w obu wskazanych okresach średnia prędkość wynosiła 6060 km/h.
b) aOC=84a_{OC}=84; samochód przejechał średnio 8484 km w każdej godzinie całej podróży.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem