Przejdź do treści
Cała strona · Podręcznik · szkoła średnia

MATeMAtyka 4. Zakres podstawowy i rozszerzony — strona 129

rozdział 2. Graniastoslupy i ostroslupy · temat „2.12. Zagadnienia uzupełniające” · 4 zadania z rozwiązaniem

Rozwiązania: opracowanie własne

Zadanie 5

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Niech krawędź czworościanu będzie równa aa, a krawędź ośmiościanu bb. Ich pola powierzchni wynoszą

P4=4⋅a234=a23,P_4=4\cdot\frac{a^2\sqrt3}{4}=a^2\sqrt3,

P8=8⋅b234=2b23.P_8=8\cdot\frac{b^2\sqrt3}{4}=2b^2\sqrt3.

Z warunku P4=2P8P_4=2P_8 mamy a23=4b23a^2\sqrt3=4b^2\sqrt3, czyli a=2ba=2b.

Objętości wielościanów foremnych są równe

V4=a3212,V8=b323.V_4=\frac{a^3\sqrt2}{12}, \qquad V_8=\frac{b^3\sqrt2}{3}.

Zatem

V4:V8=a312:b33=a3:4b3=8:4=2:1.V_4:V_8=\frac{a^3}{12}:\frac{b^3}{3} =a^3:4b^3=8:4=2:1.

Odpowiedź

Stosunek objętości czworościanu do objętości ośmiościanu wynosi 2:12:1.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 6

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Umieśćmy środek ośmiościanu w początku układu. Jego wierzchołki możemy zapisać jako

(±r,0,0),(0,±r,0),(0,0,±r).(\pm r,0,0),\quad(0,\pm r,0),\quad(0,0,\pm r).

Odległość dwóch sąsiednich wierzchołków wynosi r2=4r\sqrt2=4, więc r=22r=2\sqrt2.

Środek ciężkości ściany w pierwszym oktancie ma współrzędne

(r3,r3,r3).\left(\frac r3,\frac r3,\frac r3\right).

Wierzchołek sąsiedniej ściany wewnętrznego sześcianu różni się znakiem jednej współrzędnej, zatem jego krawędź ma długość

x=2r3=423 cm.x=\frac{2r}{3}=\frac{4\sqrt2}{3}\ \text{cm}.

Objętość sześcianu wynosi

V=x3=(423)3=128227 cm3.V=x^3=\left(\frac{4\sqrt2}{3}\right)^3 =\frac{128\sqrt2}{27}\ \text{cm}^3.

Odpowiedź

128227 cm3\displaystyle \frac{128\sqrt2}{27}\ \text{cm}^3.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 7

3 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) W czworościanie każda para ścian ma wspólną krawędź, więc wszystkie cztery ściany muszą mieć różne kolory. Potrzeba 44 kolorów.

b) W sześcianie ściany można pogrupować w trzy pary ścian przeciwległych. Każdą parę malujemy jednym kolorem. Trzy kolory wystarczają, a przy każdym wierzchołku spotykają się trzy parami sąsiednie ściany, więc mniej niż trzy kolory nie wystarczy.

c) Ściany ośmiościanu można pomalować naprzemiennie dwoma kolorami: każda ściana ma wspólne krawędzie wyłącznie ze ścianami drugiego koloru. Jeden kolor oczywiście nie wystarczy.

Minimalne liczby kolorów to odpowiednio 44, 33 i 22.

Odpowiedź

a) 44, b) 33, c) 22 kolory.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 8

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Po sklejeniu dwóch czworościanów podstawami wspólne podstawy znajdują się wewnątrz bryły. Na zewnątrz pozostają po trzy trójkątne ściany z każdego czworościanu, czyli łącznie sześć trójkątów równobocznych. Otrzymana bryła jest dwupiramidą trójkątną.

Nie jest ona wielościanem foremnym. W każdym z dwóch wierzchołków leżących poza wspólną podstawą spotykają się po trzy ściany, natomiast w każdym z trzech wierzchołków wspólnej podstawy spotykają się po cztery ściany. Nie jest więc spełniony warunek jednakowej liczby ścian zbiegających się w każdym wierzchołku.

Odpowiedź

Powstaje dwupiramida trójkątna o sześciu ścianach. Nie jest wielościanem foremnym.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem