Przejdź do treści
Cała strona · Podręcznik · szkoła średnia

MATeMAtyka 1. Zakres podstawowy i rozszerzony — strona 327

rozdział 7. Funkcja kwadratowa · temat „Przed obowiązkową maturą z matematyki” · 10 zadań z rozwiązaniem

Rozwiązania: opracowanie własne

Zadanie 1

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Przenosimy prawą stronę i wyłączamy wspólny czynnik: 3x(x+3)−(x+3)2=(x+3)(3x−x−3)=(x+3)(2x−3).3x(x+3)-(x+3)^2=(x+3)(3x-x-3)=(x+3)(2x-3). Iloczyn jest zerem, gdy zeruje się jeden z czynników.

Odpowiedź

x=−3x=-3 lub x=32x=\frac32.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 2

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Nierówność jest równoważna 2x2+7x−4≥02x^2+7x-4\ge0. Trójmian ma zera x=−7±94,x=\frac{-7\pm9}{4}, czyli −4-4 i 12\frac12. Współczynnik główny jest dodatni, więc wybieramy zewnętrzne przedziały wraz z zerami.

Odpowiedź

x∈(−∞,−4]∪[12,∞)x\in(-\infty,-4]\cup[\frac12,\infty).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 3

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Przenosimy prawą stronę i zachowujemy wspólny czynnik:

(x+1)[(2x+3)−(5−x)]≤0,(x+1)[(2x+3)-(5-x)]\le0,

czyli (x+1)(3x−2)≤0(x+1)(3x-2)\le0. Zera to −1,23-1,\frac23, a iloczyn jest niedodatni między nimi.

Odpowiedź

x∈[−1,23]x\in[-1,\frac23].

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 4

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Przekształcamy wzór: f(x)=x2−6x=(x−3)2−9.f(x)=x^2-6x=(x-3)^2-9. Parabola ma ramiona w górę i wierzchołek dla x=3x=3, więc do tego argumentu maleje, a od niego rośnie.

Odpowiedź

Funkcja maleje na (−∞,3](-\infty,3] i rośnie na [3,∞)[3,\infty).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 5

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Zera to −3,5-3,5, więc argument wierzchołka jest ich średnią: p=1p=1. Ponieważ ramiona są skierowane w górę, wartość w wierzchołku jest minimum: f(1)=2(4)(−4)=−32.f(1)=2(4)(-4)=-32.

Odpowiedź

Najmniejsza wartość wynosi −32-32.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 6

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Wyłączamy 14\frac14 i rozpoznajemy kwadrat dwumianu:

=\frac14(x-4)^2.$$
Odpowiedź

y=14(x−4)(x−4)y=\frac14(x-4)(x-4).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 7

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Przesunięcie o trzy jednostki w lewo daje g(x)=−12(x+3)2.g(x)=-\frac12(x+3)^2. Wierzchołek (−3,0)(-3,0) należy do przedziału [−5,1][-5,1] i daje maksimum 00. Minimum jest w końcu przedziału najbardziej oddalonym od −3-3, czyli dla x=1x=1: g(1)=−12⋅16=−8g(1)=-\frac12\cdot16=-8 (dla x=−5x=-5 jest −2-2).

Odpowiedź

W przedziale [−5,1][-5,1] wartość najmniejsza to −8-8, a największa 00.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 8

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Pierwsza nierówność daje x(x+4)≤0x(x+4)\le0, czyli x∈[−4,0]x\in[-4,0]. Druga daje (x−2)(x+2)>0(x-2)(x+2)>0, czyli x∈(−∞,−2)∪(2,∞)x\in(-\infty,-2)\cup(2,\infty). Część wspólna to [−4,−2)[-4,-2), a jej elementy całkowite to −4,−3-4,-3.

Odpowiedź

x∈{−4,−3}x\in\{-4,-3\}.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 9

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Ze skanu odczytujemy miejsce zerowe x=1x=1. Oś symetrii ma równanie x=3x=3, więc drugie zero to 55. Piszemy f=a(x−1)(x−5)f=a(x-1)(x-5). W wierzchołku −1=f(3)=a(2)(−2)=−4a-1=f(3)=a(2)(-2)=-4a, skąd a=14a=\frac14. Zatem

=\frac14x^2-\frac32x+\frac54.$$ Nierówność z treści po odjęciu wspólnych wyrazów przyjmuje postać $\frac14x^2\le0$. Zachodzi wyłącznie dla $x=0$, który jest wymierny.
Odpowiedź

f(x)=14(x−1)(x−5)=14(x−3)2−1f(x)=\frac14(x-1)(x-5)=\frac14(x-3)^2-1; nierówność spełnia tylko x=0x=0, więc żadna liczba niewymierna jej nie spełnia.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 10

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Druga przekątna ma długość 212−x\frac{21}{2}-x. Obie długości muszą być dodatnie, więc 0<x<2120<x<\frac{21}{2}. Pole rombu jest połową iloczynu przekątnych:

=-\frac12x^2+\frac{21}{4}x.$$ Po uzupełnieniu kwadratu: $$P(x)=\frac{441}{32}-\frac12\left(x-\frac{21}{4}\right)^2.$$ Dla całkowitego $x$ nie może zachodzić $x=\frac{21}{4}$, więc odejmowany kwadrat jest dodatni i $P(x)<\frac{441}{32}$.
Odpowiedź

P(x)=−12x2+214xP(x)=-\frac12x^2+\frac{21}{4}x, D=(0,212)D=(0,\frac{21}{2}); dla każdego całkowitego x∈Dx\in D mamy P(x)<44132P(x)<\frac{441}{32}.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem