Przejdź do treści
Cała strona · Podręcznik · szkoła średnia

NOWA MATeMAtyka 2. Zakres podstawowy i rozszerzony — strona 119

rozdział 3. Funkcje wymierne · temat „3.1. Wykres funkcji $f(x)=\frac{a}{x}$” · 2 zadania z rozwiązaniem

Rozwiązania: opracowanie własne

Ćwiczenie 3

3 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Podstawiamy kolejno x=1x=1 i x=−2x=-2:

x=1x=−2f(x)=12x12−14g(x)=2x2−1h(x)=4x4−2k(x)=6x6−3\begin{array}{c|cc} & x=1 & x=-2\\ \hline f(x)=\frac1{2x} & \frac12 & -\frac14\\ g(x)=\frac2x & 2 & -1\\ h(x)=\frac4x & 4 & -2\\ k(x)=\frac6x & 6 & -3 \end{array}

b) Dla dodatniego xx wykres funkcji y=axy=\frac ax leży tym dalej od osi OXOX, im większe jest aa. Na rysunku kolejność od osi jest następująca: czerwony, niebieski, zielony, fioletowy. Stąd:

czerwony — f,niebieski — g,zielony — h,fioletowy — k.\text{czerwony — }f,\qquad \text{niebieski — }g,\qquad \text{zielony — }h,\qquad \text{fioletowy — }k.

c) Punkt (x,y)(x,y) należy do hiperboli y=axy=\frac ax wtedy i tylko wtedy, gdy xy=axy=a. Obliczamy:

2⋅3=6,23⋅3=2,4⋅18=12,(−4)⋅(−12)=2,(−23)(−6)=4.2\cdot3=6,\quad \frac23\cdot3=2,\quad 4\cdot\frac18=\frac12,\quad (-4)\cdot\left(-\frac12\right)=2,\quad \left(-\frac23\right)(-6)=4.

Zatem AA należy do wykresu kk, BB i DD — do wykresu gg, CC — do wykresu ff, a EE — do wykresu hh.

Odpowiedź

a) f(1)=12f(1)=\frac12, f(−2)=−14f(-2)=-\frac14; g(1)=2g(1)=2, g(−2)=−1g(-2)=-1; h(1)=4h(1)=4, h(−2)=−2h(-2)=-2; k(1)=6k(1)=6, k(−2)=−3k(-2)=-3.
b) czerwony — ff, niebieski — gg, zielony — hh, fioletowy — kk.
c) AA — kk, BB — gg, CC — ff, DD — gg, EE — hh.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Ćwiczenie 4

4 podpunkty

brak w kluczu
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Obliczamy wartości czterech funkcji dla wspólnego zestawu argumentów:

xx−4-4−2-2−1-1112244
−2x-\frac2x12\frac121122−2-2−1-1−12-\frac12
−3x-\frac3x34\frac3432\frac3233−3-3−32-\frac32−34-\frac34
−4x-\frac4x112244−4-4−2-2−1-1
−0,5x-\frac{0{,}5}x18\frac1814\frac1412\frac12−12-\frac12−14-\frac14−18-\frac18

W każdym podpunkcie zaznaczamy punkty z odpowiedniego wiersza. Ujemny współczynnik sprawia, że gałęzie leżą w II i IV ćwiartce. Osie x=0x=0 i y=0y=0 są asymptotami wszystkich czterech wykresów.

Odpowiedź

Punkty do czterech szkiców podano w tabeli. Każdy wykres ma gałęzie w II i IV ćwiartce oraz asymptoty x=0x=0 i y=0y=0.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: brak w kluczu