Przejdź do treści
Cała strona · Podręcznik · szkoła średnia

NOWA MATeMAtyka 1. Zakres podstawowy i rozszerzony — strona 283

rozdział 6. Planimetria · temat „6.3. Twierdzenie Talesa” · 3 zadania z rozwiązaniem

Rozwiązania: opracowanie własne

Ćwiczenie 1

Ten przykład pokazuje, jak uzupełnić proporcje wynikające z twierdzenia Talesa w układzie prostych równoległych i obliczyć brakującą długość AD.

2 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Z twierdzenia Talesa:

∣AC∣∣AE∣=∣AB∣∣AD∣,∣AC∣∣BC∣=∣AE∣∣DE∣.\frac{|AC|}{|AE|}=\frac{|AB|}{|AD|}, \qquad \frac{|AC|}{|BC|}=\frac{|AE|}{|DE|}.

W pierwszej proporcji należy więc wpisać ∣AC∣|AC|, a w drugiej ∣AE∣|AE|.

b) Mamy ∣BC∣=∣AC∣−∣AB∣=5,4−3,6=1,8|BC|=|AC|-|AB|=5{,}4-3{,}6=1{,}8. Odcinki między kolejnymi prostymi równoległymi są proporcjonalne, zatem

∣AB∣∣BC∣=∣AD∣∣DE∣,3,61,8=∣AD∣1,2.\frac{|AB|}{|BC|}=\frac{|AD|}{|DE|}, \qquad \frac{3{,}6}{1{,}8}=\frac{|AD|}{1{,}2}.

Stąd ∣AD∣=2,4|AD|=2{,}4.

Odpowiedź

a) ∣AC∣|AC| oraz ∣AE∣|AE|. b) ∣AD∣=2,4|AD|=2{,}4.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Ćwiczenie 2

Twoim celem jest to, by dowieść proporcjonalności odcinków wyznaczonych przez trzy proste równoległe, a następnie z długości AS obliczyć AD i DE.

2 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Twierdzenie Talesa zastosowane kolejno do prostych BDBD, CECE i STST daje wspólny współczynnik proporcjonalności odcinków na obu ramionach kąta. Dlatego

∣BC∣∣DE∣=∣CS∣∣ET∣.\frac{|BC|}{|DE|}=\frac{|CS|}{|ET|}.

b) Ponieważ ∣AS∣=10|AS|=10, ∣BC∣=2|BC|=2 i ∣CS∣=4|CS|=4, mamy

∣AB∣=10−2−4=4.|AB|=10-2-4=4.

Z proporcji

∣DE∣∣BC∣=∣ET∣∣CS∣=64=32\frac{|DE|}{|BC|}=\frac{|ET|}{|CS|}=\frac64=\frac32

otrzymujemy ∣DE∣=3|DE|=3. Ten sam współczynnik dotyczy odcinków ABAB i ADAD, więc

∣AD∣=32⋅4=6.|AD|=\frac32\cdot4=6.
Odpowiedź

a) Równość wynika z twierdzenia Talesa. b) ∣AD∣=6|AD|=6, ∣DE∣=3|DE|=3.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Ćwiczenie 3

Skupiamy się na tym, jak w konfiguracji dwóch przecinających się prostych przeciętych równoległymi zapisać właściwą proporcję i wyznaczyć odcinek ED.

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Z twierdzenia Talesa dla prostych BD∥CEBD\parallel CE:

∣AB∣∣AC∣=∣AD∣∣AE∣,3,64,8=4,5∣AE∣.\frac{|AB|}{|AC|}=\frac{|AD|}{|AE|}, \qquad \frac{3{,}6}{4{,}8}=\frac{4{,}5}{|AE|}.

Stąd ∣AE∣=6|AE|=6. Punkty E,A,DE,A,D leżą na jednej prostej, a AA znajduje się między EE i DD, zatem

∣ED∣=∣EA∣+∣AD∣=6+4,5=10,5.|ED|=|EA|+|AD|=6+4{,}5=10{,}5.
Odpowiedź

∣ED∣=10,5|ED|=10{,}5.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem