Przejdź do treści
Cała strona · Zbiór zadań · szkoła średnia

MATeMAtyka 3. Zbiór zadań — strona 153

temat „3.7. Ciąg arytmetyczny (2)” · 7 zadań z rozwiązaniem

Rozwiązania: opracowanie własne

Zadanie 1

3 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Obliczamy trzy początkowe wyrazy:

a1=2,a2=3,a3=14.a_1=2,\qquad a_2=3,\qquad a_3=\sqrt{14}.

Różnice a2−a1=1a_2-a_1=1 oraz a3−a2=14−3a_3-a_2=\sqrt{14}-3 nie są równe. Ciąg nie jest arytmetyczny.

b) Rozkładamy licznik:

an=(n−2)(n+2)n+2=n−2.a_n=\frac{(n-2)(n+2)}{n+2}=n-2.

Jest to ciąg arytmetyczny o różnicy 11.

c) Trzy początkowe wyrazy to

a1=5,a2=5,a3=11.a_1=5,\qquad a_2=5,\qquad a_3=11.

Kolejne różnice wynoszą 00 i 66, więc ciąg nie jest arytmetyczny.

Odpowiedź

a) Nie jest.
b) Jest, an=n−2a_n=n-2 i r=1r=1.
c) Nie jest.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 2

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Z zaznaczonych punktów odczytujemy a1=−4a_1=-4 oraz a3=2a_3=2. Ponieważ

a3−a1=2r,a_3-a_1=2r,

mamy

2−(−4)=2r,2-(-4)=2r,

czyli r=3r=3. Wzór ogólny:

an=−4+3(n−1)=3n−7.a_n=-4+3(n-1)=3n-7.

Pięć początkowych wyrazów to

−4, −1, 2, 5, 8.-4,\ -1,\ 2,\ 5,\ 8.

Na wykresie odpowiadają im punkty

(1,−4), (2,−1), (3,2), (4,5), (5,8).(1,-4),\ (2,-1),\ (3,2),\ (4,5),\ (5,8).

Ponieważ r=3>0r=3>0, ciąg jest rosnący.

Odpowiedź

Należy zaznaczyć punkty (1,−4)(1,-4), (2,−1)(2,-1), (3,2)(3,2), (4,5)(4,5) i (5,8)(5,8). Wzór ciągu to an=3n−7a_n=3n-7; ciąg jest rosnący.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 3

brak w kluczu
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Każdy wyraz zapisujemy jako

ak=a1+(k−1)r.a_k=a_1+(k-1)r.

W każdym wierszu, kolumnie i na każdej przekątnej suma indeksów jest równa 1515:

4+9+2=3+5+7=8+1+6=15,4+3+8=9+5+1=2+7+6=15,4+5+6=2+5+8=15.\begin{aligned} &4+9+2=3+5+7=8+1+6=15,\\ &4+3+8=9+5+1=2+7+6=15,\\ &4+5+6=2+5+8=15. \end{aligned}

Dla dowolnych trzech pól o indeksach i,j,ki,j,k z sumą 1515 suma wpisanych wyrazów wynosi

ai+aj+ak=3a1+(i+j+k−3)r=3a1+12r=3a5.a_i+a_j+a_k =3a_1+(i+j+k-3)r =3a_1+12r =3a_5.

Wszystkie osiem rozpatrywanych sum jest więc takie samo.

Odpowiedź

Każdy wiersz, każda kolumna i każda przekątna ma sumę 3a53a_5, więc tablica jest kwadratem magicznym.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: brak w kluczu

Zadanie 4

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Punkty (3,2)(3,2) i (9,−2)(9,-2) należą do prostej zawierającej wykres ciągu. Jej współczynnik kierunkowy, równy różnicy ciągu, wynosi

r=−2−29−3=−23.r=\frac{-2-2}{9-3}=-\frac23.

Równanie prostej przechodzącej przez punkt (3,2)(3,2):

y−2=−23(x−3),y-2=-\frac23(x-3),

czyli

y=−23x+4.y=-\frac23x+4.

Dla x=0x=0 otrzymujemy y=4y=4, a dla y=0y=0 — x=6x=6.

Odpowiedź

Punkty przecięcia z osiami to (0,4)(0,4) oraz (6,0)(6,0).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 5

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Rozwijamy oba wielomiany:

w(x)=x3+2x2,w(x)=x^3+2x^2,

v(x)=(3−x−x2)(x+1)=−x3−2x2+2x+3.v(x)=(3-x-x^2)(x+1) =-x^3-2x^2+2x+3.

Zatem

p(x)=w(x)+v(x)=2x+3.p(x)=w(x)+v(x)=2x+3.

Ponieważ wykres ciągu jest zawarty w wykresie pp, mamy

an=p(n)=2n+3.a_n=p(n)=2n+3.

Jest to ciąg arytmetyczny o dodatniej różnicy 22, więc jest rosnący. Ponadto

a10=2⋅10+3=23.a_{10}=2\cdot10+3=23.

Odpowiedź

Ciąg jest rosnący, a a10=23a_{10}=23.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 6

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Oznaczmy liczby wyrazów przez NaN_a i NbN_b.

Dla ciągu (an)(a_n):

a11−a5=6ra=5,a_{11}-a_5=6r_a=5,

więc ra=56r_a=\frac56. Z warunku dotyczącego wyrazów skrajnych:

(Na−1)56=55,(N_a-1)\frac56=55,

zatem Na−1=66N_a-1=66 i Na=67N_a=67.

Dla ciągu (bn)(b_n):

b36−b28=8rb=6,b_{36}-b_{28}=8r_b=6,

więc rb=34r_b=\frac34. Następnie

(Nb−1)34=48,(N_b-1)\frac34=48,

skąd Nb−1=64N_b-1=64 i Nb=65N_b=65.

Odpowiedź

Więcej wyrazów ma ciąg (an)(a_n): ma ich 6767, a ciąg (bn)(b_n) — 6565.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 7

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Oznaczmy u=∣4x−10∣u=|4x-10|. Równanie

∣u−6∣=3|u-6|=3

daje u=9u=9 lub u=3u=3.

Dla ∣4x−10∣=9|4x-10|=9 otrzymujemy

x=194lubx=14.x=\frac{19}{4}\quad\text{lub}\quad x=\frac14.

Dla ∣4x−10∣=3|4x-10|=3 otrzymujemy

x=134lubx=74.x=\frac{13}{4}\quad\text{lub}\quad x=\frac74.

Po uporządkowaniu od największego do najmniejszego:

194,134,74,14.\frac{19}{4},\quad \frac{13}{4},\quad \frac74,\quad \frac14.

Każda kolejna różnica jest równa −32-\frac32.

Odpowiedź

Tak. Pierwiastki tworzą ciąg arytmetyczny o różnicy −32-\frac32.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem