Przejdź do treści
Cała strona · Podręcznik · szkoła średnia

MATeMAtyka 2. Zakres podstawowy i rozszerzony — strona 312

rozdział 6. Funkcja wykladnicza i logarytmiczna · temat „6.9. Przekształcenia wykresu funkcji logarytmicznej” · 10 zadań z rozwiązaniem

Rozwiązania: opracowanie własne

Zadanie 1

3 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Są to pionowe przesunięcia podstawowych wykresów logarytmicznych.

a) log⁡2x−2=0\log_2x-2=0, więc x=4x=4; przesunięcie o 22 w dół. b) log⁡3x+1=0\log_3x+1=0, więc x=13x=\frac13; przesunięcie o 11 w górę. c) log⁡1/3x−2=0\log_{1/3}x-2=0, więc x=(13)2=19x=(\frac13)^2=\frac19; przesunięcie malejącego wykresu o 22 w dół.

Odpowiedź

Miejsca zerowe: a) 44; b) 13\frac13; c) 19\frac19.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 2

3 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Argument logarytmu musi być dodatni, a jego miejsce zerowe wyznacza położenie pionowej asymptoty.

a) x+3>0x+3>0: D=(−3,∞)D=(-3,\infty), asymptota x=−3x=-3. b) x−1>0x-1>0: D=(1,∞)D=(1,\infty), asymptota x=1x=1. c) x+2>0x+2>0: D=(−2,∞)D=(-2,\infty), asymptota x=−2x=-2. Wykresy są odpowiednimi poziomymi przesunięciami funkcji bazowych.

Odpowiedź

a) D=(−3,∞)D=(-3,\infty), asymptota x=−3x=-3; b) D=(1,∞)D=(1,\infty), asymptota x=1x=1; c) D=(−2,∞)D=(-2,\infty), asymptota x=−2x=-2.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 3

6 podpunktów

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Najpierw wyznaczamy dziedzinę, a następnie rozwiązujemy f(x)<0f(x)<0. Dla podstaw mniejszych od 11 odwracamy kierunek nierówności.

a) x>−1x>-1 i log⁡2(x+1)<2\log_2(x+1)<2, więc −1<x<3-1<x<3. b) x>1x>1 i log⁡1/2(x−1)<1\log_{1/2}(x-1)<1, więc x>32x>\frac32. c) x>2x>2 i log⁡3(x−2)<−3\log_3(x-2)<-3, więc 2<x<55272<x<\frac{55}{27}. d) x>−3x>-3 i log⁡3(x+3)<1\log_3(x+3)<1, więc −3<x<0-3<x<0. e) x>−4x>-4 i log⁡1/2(x+4)<−1\log_{1/2}(x+4)<-1, więc x>−2x>-2. f) x>1x>1 i log⁡1/3(x−1)<3\log_{1/3}(x-1)<3, więc x>2827x>\frac{28}{27}.

Odpowiedź

a) D=(−1,∞)D=(-1,\infty), f<0f<0 dla (−1,3)(-1,3); b) D=(1,∞)D=(1,\infty), f<0f<0 dla (32,∞)(\frac32,\infty); c) D=(2,∞)D=(2,\infty), f<0f<0 dla (2,5527)(2,\frac{55}{27}); d) D=(−3,∞)D=(-3,\infty), f<0f<0 dla (−3,0)(-3,0); e) D=(−4,∞)D=(-4,\infty), f<0f<0 dla (−2,∞)(-2,\infty); f) D=(1,∞)D=(1,\infty), f<0f<0 dla (2827,∞)(\frac{28}{27},\infty).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 4

4 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) D=(0,∞)D=(0,\infty); wykres log⁡2x\log_2x odbijamy względem OXOX i przesuwamy o 22 w górę. b) D=(0,∞)D=(0,\infty) i −log⁡1/3x=log⁡3x-\log_{1/3}x=\log_3x, więc jest to log⁡3x−1\log_3x-1. c) D=(−∞,0)D=(-\infty,0); odbijamy log⁡3x\log_3x względem OYOY i przesuwamy o 22 w dół. d) D=(−∞,0)D=(-\infty,0); odbijamy log⁡1/2x\log_{1/2}x względem OYOY i przesuwamy o 33 w górę.

Odpowiedź

a), b) D=(0,∞)D=(0,\infty); c), d) D=(−∞,0)D=(-\infty,0). Opisane odbicia i przesunięcia wyznaczają szkice.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 5

3 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) 1−x>01-x>0, więc D=(−∞,1)D=(-\infty,1); asymptota x=1x=1. Wykres jest malejący. b) −2−x>0-2-x>0, więc D=(−∞,−2)D=(-\infty,-2); asymptota x=−2x=-2. Ponieważ malejący argument łączy się z malejącym logarytmem, wykres rośnie. c) −1−x>0-1-x>0, więc D=(−∞,−1)D=(-\infty,-1); asymptota x=−1x=-1; wykres maleje. Każdy szkic powstaje przez odbicie względem OYOY i przesunięcie poziome.

Odpowiedź

a) D=(−∞,1)D=(-\infty,1); b) D=(−∞,−2)D=(-\infty,-2); c) D=(−∞,−1)D=(-\infty,-1).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 6

6 podpunktów

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) D=(2,∞)D=(2,\infty). Moduł odbija ujemny fragment logarytmu; zero x=3x=3, funkcja maleje na (2,3](2,3] i rośnie na [3,∞)[3,\infty).

b) D=(−1,∞)D=(-1,\infty); zero x=0x=0, funkcja maleje na (−1,0](-1,0] i rośnie na [0,∞)[0,\infty).

c) D=R∖{2}D=\mathbb R\setminus\{2\}; ∣x−2∣=1|x-2|=1 daje zera 1,31,3. Funkcja maleje na (−∞,2)(-\infty,2) i rośnie na (2,∞)(2,\infty).

d) D=R∖{−1}D=\mathbb R\setminus\{-1\}; zera −2,0-2,0; funkcja rośnie na (−∞,−1)(-\infty,-1) i maleje na (−1,∞)(-1,\infty).

e) D=(−∞,−1)∪(1,∞)D=(-\infty,-1)\cup(1,\infty); zera −2,2-2,2; funkcja maleje na (−∞,−1)(-\infty,-1) i rośnie na (1,∞)(1,\infty).

f) D=RD=\mathbb R; zero 00; funkcja rośnie na (−∞,0](-\infty,0] i maleje na [0,∞)[0,\infty).

Odpowiedź

a) D=(2,∞)D=(2,\infty), zero 33, maleje (2,3](2,3], rośnie [3,∞)[3,\infty); b) D=(−1,∞)D=(-1,\infty), zero 00, maleje (−1,0](-1,0], rośnie [0,∞)[0,\infty); c) D=R∖{2}D=\mathbb R\setminus\{2\}, zera 1,31,3, maleje z lewej, rośnie z prawej; d) D=R∖{−1}D=\mathbb R\setminus\{-1\}, zera −2,0-2,0, rośnie z lewej, maleje z prawej; e) D=(−∞,−1)∪(1,∞)D=(-\infty,-1)\cup(1,\infty), zera ±2\pm2, maleje/lewa, rośnie/prawa; f) D=RD=\mathbb R, zero 00, rośnie do 00, potem maleje.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 7

3 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Lewa strona ma zakres [−4,∞)[-4,\infty). Dla poziomu powyżej minimum są cztery przecięcia, w minimum dwa, a poniżej żadnego.

b) Zakres wynosi (−∞,2](-\infty,2]. W maksimum są dwa przecięcia, poniżej cztery, a powyżej żadnego.

c) Równanie jest równoważne ∣log⁡x2∣=m2−4|\log x^2|=m^2-4. Gdy ∣m∣<2|m|<2, prawa strona jest ujemna; dla m=±2m=\pm2 jest zerem i daje x=±1x=\pm1; dla ∣m∣>2|m|>2 otrzymujemy dwie dodatnie wartości x2x^2, czyli cztery wartości xx.

Odpowiedź

a) 0 dla m<−4m<-4, 2 dla m=−4m=-4, 4 dla m>−4m>-4. b) 0 dla m>2m>2, 2 dla m=2m=2, 4 dla m<2m<2. c) 0 dla ∣m∣<2|m|<2, 2 dla m=±2m=\pm2, 4 dla ∣m∣>2|m|>2.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 8

3 podpunkty

zweryfikowane skanem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Niech t=∣x∣>0t=|x|>0. Warunek ∣log⁡1/3t∣≥1|\log_{1/3}t|\ge1 daje t≤13t\le\frac13 lub t≥3t\ge3. Po uwzględnieniu obu znaków xx otrzymujemy cztery przedziały.

b) Ponieważ podstawa jest mniejsza od 11, log⁡1/2(∣x∣+2)<−2\log_{1/2}(|x|+2)<-2 daje ∣x∣+2>4|x|+2>4, czyli ∣x∣>2|x|>2.

c) −log⁡4(∣x∣−1)≥0-\log_4(|x|-1)\ge0 jest równoważne 0<∣x∣−1≤10<|x|-1\le1, zatem 1<∣x∣≤21<|x|\le2.

Odpowiedź

a) (−∞,−3]∪[−13,0)∪(0,13]∪[3,∞)(-\infty,-3]\cup[-\frac13,0)\cup(0,\frac13]\cup[3,\infty); b) (−∞,−2)∪(2,∞)(-\infty,-2)\cup(2,\infty); c) [−2,−1)∪(1,2][-2,-1)\cup(1,2].

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zweryfikowane skanem

Zadanie 9

3 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Skan źródłowy pokazuje podstawę 12\frac12 (Markdown błędnie ma 13\frac13). Porównujemy wykresy y=log⁡1/2(x+1)y=\log_{1/2}(x+1) i y=−23xy=-\frac23x. Przecinają się w x=0x=0 oraz x=3x=3: odpowiednio obie strony mają wartości 00 i −2-2.

b) Dla x≥1x\ge1 równanie ma postać log⁡3x=x−12\log_3x=\frac{x-1}{2}. Punkty przecięcia to x=1x=1 i x=3x=3; ścisła wklęsłość logarytmu wyklucza kolejne przecięcia.

c) Po podstawieniu t=−x>0t=-x>0 otrzymujemy log⁡2t=1−t\log_2t=1-t. Lewa strona rośnie, prawa maleje, więc jedyne przecięcie t=1t=1 daje x=−1x=-1.

Odpowiedź

a) x=0,3x=0,3; b) x=1,3x=1,3; c) x=−1x=-1.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 10

2 podpunkty

zweryfikowane skanem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Z definicji zbiorów A∩B={(x,y):x>−5, ∣x+2∣≤y≤log⁡2(x+5)}.A\cap B=\{(x,y):x>-5,\ |x+2|\le y\le\log_2(x+5)\}. Obszar istnieje między przecięciami krzywych: (−3,1)(-3,1) oraz w punkcie o odciętej α≈0,4449\alpha\approx0{,}4449, gdzie log⁡2(α+5)=α+2\log_2(\alpha+5)=\alpha+2. Ponadto A∖B={(x,y):x>−5, y≤log⁡2(x+5), y<∣x+2∣}.A\setminus B=\{(x,y):x>-5,\ y\le\log_2(x+5),\ y<|x+2|\}.

b) Krzywe przecinają się dla ∣x∣=3|x|=3, bo log⁡2(4)=5−3=2\log_2(4)=5-3=2. Stąd A∩B={(x,y):∣x∣≤3, log⁡2(∣x∣+1)≤y≤5−∣x∣},A\cap B=\{(x,y):|x|\le3,\ \log_2(|x|+1)\le y\le5-|x|\}, A∖B={(x,y):y≥log⁡2(∣x∣+1), y>5−∣x∣}.A\setminus B=\{(x,y):y\ge\log_2(|x|+1),\ y>5-|x|\}.

Odpowiedź

a) A∩BA\cap B leży między y=∣x+2∣y=|x+2| i y=log⁡2(x+5)y=\log_2(x+5); A∖BA\setminus B leży pod logarytmem, lecz ściśle pod wykresem modułu. b) A∩BA\cap B to domknięty obszar między krzywymi dla ∣x∣≤3|x|\le3; A∖BA\setminus B leży nad logarytmem i ściśle nad odwróconą literą V.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zweryfikowane skanem