Przejdź do treści
Cała strona · Zbiór zadań · szkoła średnia

MATeMAtyka 3. Zbiór zadań — strona 61

temat „\*1.16. Nierówności trygonometryczne” · 9 zadań z rozwiązaniem

Rozwiązania: opracowanie własne

Zadanie 6

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Pole trójkąta o bokach 88, 88 i kącie zawartym α\alpha wynosi

P=12⋅8⋅8sin⁡α=32sin⁡α.P=\frac12\cdot8\cdot8\sin\alpha=32\sin\alpha.

Warunek P>16P>16 jest równoważny nierówności sin⁡α>12\sin\alpha>\frac12. Ponieważ α\alpha jest kątem trójkąta, 0∘<α<180∘0^\circ<\alpha<180^\circ.

Odpowiedź

α∈(30∘;150∘)\alpha\in(30^\circ;150^\circ).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 7

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Z twierdzenia sinusów dla boku a=102a=10\sqrt2 mamy

2R=asin⁡α,R=52sin⁡α.2R=\frac{a}{\sin\alpha},\qquad R=\frac{5\sqrt2}{\sin\alpha}.

Długość okręgu jest większa od 20π20\pi wtedy i tylko wtedy, gdy R>10R>10. Dla 0∘<α<180∘0^\circ<\alpha<180^\circ otrzymujemy

52sin⁡α>10  ⟺  sin⁡α<22.\frac{5\sqrt2}{\sin\alpha}>10 \iff \sin\alpha<\frac{\sqrt2}{2}.
Odpowiedź

α∈(0∘;45∘)∪(135∘;180∘)\alpha\in(0^\circ;45^\circ)\cup(135^\circ;180^\circ).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 8

3 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Dzielimy przez 44:

cos⁡2x<34  ⟺  ∣cos⁡x∣<32.\cos^2x<\frac34\iff |\cos x|<\frac{\sqrt3}{2}.

b) Wartość ∣cos⁡2x∣|\cos2x| jest mniejsza od 11 poza punktami, w których cos⁡2x=±1\cos2x=\pm1.

c)

∣6cos⁡x2∣≥32  ⟺  ∣cos⁡x2∣≥22.\left|6\cos\frac x2\right|\ge3\sqrt2 \iff \left|\cos\frac x2\right|\ge\frac{\sqrt2}{2}.

W każdym podpunkcie korzystamy z odpowiedniego okresu funkcji.

Odpowiedź

Dla k∈Zk\in\mathbb Z:

a) x∈(π6+kπ;5π6+kπ)x\in\left(\frac\pi6+k\pi;\frac{5\pi}{6}+k\pi\right);

b) x∈R∖{kπ2:k∈Z}x\in\mathbb R\setminus\left\{\frac{k\pi}{2}:k\in\mathbb Z\right\};

c) x∈⟨−π2+2kπ;π2+2kπ⟩x\in\left\langle-\frac\pi2+2k\pi;\frac\pi2+2k\pi\right\rangle.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 9

4 podpunkty

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Podstawiamy kolejno t=2xt=2x (w podpunktach a–c) oraz t=x2t=\frac x2 w podpunkcie d i przecinamy rozwiązania z (0;π)(0;\pi).

a) sin⁡2x<12\sin2x<\frac12.

b) cos⁡2x>−32\cos2x>-\frac{\sqrt3}{2}.

c) ∣tg⁡2x∣>3|\operatorname{tg}2x|>\sqrt3; punkty x=π4,3π4x=\frac\pi4,\frac{3\pi}{4} nie należą do dziedziny.

d) sin⁡2x2<12\sin^2\frac x2<\frac12.

Odpowiedź

a) x∈(0;π12)∪(5π12;π)x\in\left(0;\frac\pi{12}\right)\cup\left(\frac{5\pi}{12};\pi\right);

b) x∈(0;5π12)∪(7π12;π)x\in\left(0;\frac{5\pi}{12}\right)\cup\left(\frac{7\pi}{12};\pi\right);

c) x∈(π6;π4)∪(π4;π3)∪(2π3;3π4)∪(3π4;5π6)x\in\left(\frac\pi6;\frac\pi4\right)\cup\left(\frac\pi4;\frac\pi3\right)\cup\left(\frac{2\pi}{3};\frac{3\pi}{4}\right)\cup\left(\frac{3\pi}{4};\frac{5\pi}{6}\right);

d) x∈(0;π2)x\in\left(0;\frac\pi2\right).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 10

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Nierówność definiująca AA daje

A=⋃k∈Z⟨5π4+2kπ;7π4+2kπ⟩.A=\bigcup_{k\in\mathbb Z}\left\langle\frac{5\pi}{4}+2k\pi;\frac{7\pi}{4}+2k\pi\right\rangle.

Natomiast

B=⋃k∈Z(−π2+kπ;−π4+kπ).B=\bigcup_{k\in\mathbb Z}\left(-\frac\pi2+k\pi;-\frac\pi4+k\pi\right).

W przedziale C=⟨−2π;2π⟩C=\langle-2\pi;2\pi\rangle zbiór AA składa się z odcinków ⟨−3π4;−π4⟩\langle-\frac{3\pi}{4};-\frac\pi4\rangle i ⟨5π4;7π4⟩\langle\frac{5\pi}{4};\frac{7\pi}{4}\rangle. Usuwamy ich części należące do BB; końce, w których tangens nie istnieje albo nierówność dla BB jest ostra, pozostają.

Odpowiedź

(A∖B)∩C=⟨−3π4;−π2⟩∪⟨5π4;3π2⟩∪{−π4,7π4}(A\setminus B)\cap C=\left\langle-\frac{3\pi}{4};-\frac\pi2\right\rangle\cup\left\langle\frac{5\pi}{4};\frac{3\pi}{2}\right\rangle\cup\left\{-\frac\pi4,\frac{7\pi}{4}\right\}.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 11

4 podpunkty

zweryfikowane skanem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a) Warunek pod pierwiastkiem to sin⁡(2x−π2)≥0\sin(2x-\frac\pi2)\ge0.

b) Musi zachodzić 0≤ctg⁡x≤10\le\operatorname{ctg}x\le1, przy czym ctg⁡x≠1\operatorname{ctg}x\ne1 z powodu mianownika.

c) Warunki mają postać 0≤cos⁡3x<10\le\cos3x<1.

d) Jednocześnie tg⁡2x≥0\operatorname{tg}2x\ge0, tg⁡4x≥0\operatorname{tg}4x\ge0, obie funkcje muszą być określone, a tg⁡4x≠1\operatorname{tg}4x\ne1. W przedziale jednego wspólnego okresu ⟨0;π2)\langle0;\frac\pi2) daje to ⟨0;π8)\langle0;\frac\pi8) bez punktu π16\frac\pi{16}.

Odpowiedź

Dla k∈Zk\in\mathbb Z:

a) Df=⋃k⟨π4+kπ;3π4+kπ⟩D_f=\displaystyle\bigcup_k\left\langle\frac\pi4+k\pi;\frac{3\pi}{4}+k\pi\right\rangle;

b) Df=⋃k(π4+kπ;π2+kπ⟩D_f=\displaystyle\bigcup_k\left(\frac\pi4+k\pi;\frac\pi2+k\pi\right\rangle;

c) Df=⋃k(⟨−π6+2kπ3;2kπ3)∪(2kπ3;π6+2kπ3⟩)D_f=\displaystyle\bigcup_k\left(\left\langle-\frac\pi6+\frac{2k\pi}{3};\frac{2k\pi}{3}\right)\cup\left(\frac{2k\pi}{3};\frac\pi6+\frac{2k\pi}{3}\right\rangle\right);

d) Df=⋃k(⟨kπ2;π16+kπ2)∪(π16+kπ2;π8+kπ2))D_f=\displaystyle\bigcup_k\left(\left\langle\frac{k\pi}{2};\frac\pi{16}+\frac{k\pi}{2}\right)\cup\left(\frac\pi{16}+\frac{k\pi}{2};\frac\pi8+\frac{k\pi}{2}\right)\right).

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zweryfikowane skanem

Zadanie 12

4 podpunkty

brak w kluczu
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

a)

3+tg⁡2x−2tg⁡x=(tg⁡x−1)2+2>0.3+\operatorname{tg}^2x-2\operatorname{tg}x=(\operatorname{tg}x-1)^2+2>0.

b) W dziedzinie obu funkcji

tg⁡xcos⁡2x+ctg⁡xsin⁡2x=2sin⁡xcos⁡x=sin⁡2x≤1.\operatorname{tg}x\cos^2x+\operatorname{ctg}x\sin^2x=2\sin x\cos x=\sin2x\le1.

c)

cos⁡2x+4sin⁡x−5=−(sin⁡x−2)2≤0.\cos^2x+4\sin x-5=-(\sin x-2)^2\le0.

d) Ponieważ sin⁡x+cos⁡x≤2\sin x+\cos x\le\sqrt2 oraz sin⁡xcos⁡x≤12\sin x\cos x\le\frac12,

2(2+sin⁡x)(2+cos⁡x)≤9+42<17.2(2+\sin x)(2+\cos x)\le9+4\sqrt2<17.

Każda z nierówności zachodzi więc w całej swojej dziedzinie.

Odpowiedź

Wszystkie cztery nierówności są prawdziwe dla każdego argumentu należącego do ich dziedziny.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: brak w kluczu

Zadanie 13

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

Po podstawieniu x=nπx=n\pi otrzymujemy

sin⁡nπ50>12.\sin\frac{n\pi}{50}>\frac12.

Dla 10≤n≤9910\le n\le99 kąt nπ50\frac{n\pi}{50} należy do (0;2π)(0;2\pi). W tym zakresie sinus jest większy od 12\frac12 dla

π6<nπ50<5π6,\frac\pi6<\frac{n\pi}{50}<\frac{5\pi}{6},

czyli 253<n<1253\frac{25}{3}<n<\frac{125}{3}. Dwucyfrowe liczby całkowite spełniające warunek to 10,11,…,4110,11,\ldots,41.

Odpowiedź

Są 3232 takie liczby: 10,11,…,4110,11,\ldots,41.

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem

Zadanie 14

zgodne z kluczem
Pokaż rozwiązanie
Do zeszytu

W przedziale ⟨−π;π⟩\langle-\pi;\pi\rangle mamy

f(x)=1−2π∣x∣.f(x)=1-\frac{2}{\pi}|x|.

Obie strony nierówności są parzyste. Dla x∈⟨0;π⟩x\in\langle0;\pi\rangle wykres prostej 1−2xπ1-\frac{2x}{\pi} i cosinusa przecinają się w 00, π2\frac\pi2 i π\pi. Między 00 a π2\frac\pi2 prosta leży poniżej cosinusa, a między π2\frac\pi2 a π\pi — powyżej. Odbijamy wynik względem osi OYOY i powtarzamy co 2π2\pi.

Odpowiedź

x∈⋃k∈Z[(−π2+2kπ;2kπ)∪(2kπ;π2+2kπ)]x\in\displaystyle\bigcup_{k\in\mathbb Z}\left[\left(-\frac\pi2+2k\pi;2k\pi\right)\cup\left(2k\pi;\frac\pi2+2k\pi\right)\right].

Rozwiązanie: opracowanie własneWeryfikacja: zgodne z kluczem